نکروز عفونی پانکراس (IPN) در ماهی

بیماری نکروز عفونی پانکراس (IPN) یا Infectious pancreatic necrosis یک بیماری ویروسی حاد و با شدت انتقال بسیار بالا در ماهیان است. وقوع بیماری IPN  در ایران به عنوان یکی از عوامل مهم در مرگ و میر بچه ماهیان در مراکز تکثیر و پرورش ماهی قزل آلا شناخته شده است. 

عامل بیماری نکروز عفونی پانکراس (IPN)

 IPN ویروسی از خانواده Birnaviridae  می باشد. این ویروس در دمای 60 درجه سانتی گراد به مدت 15 دقیقه مقاوم است. این ویروس در محیط آزمایشگاه و مجاورت هوا به مدت 5 هفته می تواند زنده بماند. فعالیت ویروس بعد از ده هفته قرارگیری در دمای 4 تا 10 درجه کمی کاهش می یابد.

انتقال بیماری نکروز عفونی پانکراس (IPN)

یکی از مهمترین راههای انتقال ویروسIPN ، مایعات تخمدانی و اسپرمی می باشد. آبشش، پوست، مدفوع و ترشحات روده ای ماهیان مبتلا نیز سبب انتقال بیماری خواهند شد.
ویروس عامل ایجاد بیماری هم در سطح خارجی تخم های آلوده و هم در دیواره داخلی تخم ها وجود دارد و چون از سطح تخم ها شسته نمی شوند به راحتی بیماری را انتقال می دهند.
ویروس IPN از نوزادان آلوده به سایرین منتقل می شود. توری ها، سطل ها، سبد ها، ابزار مورد استفاده در کارگاههای تکثیر و پرورش به انتقال ویروس کمک می کنند.
آب آلوده مرکز تکثیر ، انگل های خونخوار، پرندگان ماهی خوار نیز می تواند بیماری را به ماهیان غیر آلوده منتقل کند.

علائم (IPN) نکروز عفونی پانکراس

• عدم تمایل به گرفتن غذا و بی اشتهایی
• کاهش تدریجی تعادل
• شنای غیر عادی و فرورفتن ماهی مبتلا به عمق و شنا به سمت پایین
• تیره شدن رنگ بدن ماهیان جوان
• کاهش وزن در ماهیان جوان
• تورم شکمی
• خونریزی در سطح شکمی
• بیرون زدگی چشم

بیماری زایی ویروس (IPN)

بعد از گذشت چند روز از ورود ویروس به بدن ماهی، ویروسها در لکوسیتهاي خون و سایر بافتها از جمله کلیه، طحال، پانکراس(لوزالمعده)، کبد، قلب و مغز و سلولهاي تناسلی به تعداد زیادي تکثیر میشوند. بیشترین میزان تکثیر و آسیب در بافت پانکراس ایجاد میشود که با توجه به گونه ماهی، سن، وزن، جنس  Tissue Culture Infectious Dose (TCID) شدت آسیب به بافتهاي مختلف متفاوت است.

پیشگیری از نکروز عفونی پانکراس

با توجه به گستردگی روشهاي انتقال بیماريIPN  و زنده مانی این ویروس در طیف وسیعی از محیطهاي پرورشی و صدمات اقتصادي وارده به صنعت آبزي پروري کشور، اجراي اقدامات پیشگیرانه و نظارت بهداشتی بیشتر همزمان با رعایت الزامات اصول زیست محیطی، ایمنی زیستی و امنیت زیستی در مزارع تکثیر و پرورش ماهیان سردآبی براي کنترل و پیشگیري از این بیماري در استان هاي آبزي پرور کشور توصیه میگردد.

بروز استرس هاي حاد و مزمن و در نتیجه، تضعیف سیستم ایمنی بدن، بروز انواع بیماريهاي قارچی، باکتریایی و ویروسی را بالا میبرد.

تراکم بالاتر از سطح بهینه باعث کاهش میزان اکسیژن و سهم غذاي در دسترس و کاهش کیفیت آب در پی افزایش مواد آلی و آمونیاک آب میشود که این موارد براي ماهی به عنوان عامل استرس تلقی شده و مجموعه ای از واکنش هاي آبشاري مربوط به استرس با بالا رفتن سطح کورتیزول در ماهی آغاز شده که در نتیجه باعث بروز تغییرات فیزیولوژیک، تخریب بافت، کاهش رشد و تولید مثل و سرکوب سیستم ایمنی میشود.

برای اطلاعات بیشتر پربیوتیک میتو  اینجا کلیک کنید.

برای خرید محصول پربیوتیک میتو اینجا کلیک کنید.

استفاده از آنتی بیوتیک ها و داروهاي شیمیایی یکی از روشهاي مرسوم در درمان عفونتهاي آبزیان است، اما اثرات منفی مواد شیمیایی مانند تجمع در بافتهاي حیوانی و ایجاد مقاومت دارویی (این مقاومت میتواند از طریق انتقال افقی ژن به گونه ها و سویه هاي باکتري دیگر منتقل شود) موجب شده است تا امروزه استفاده از آنها کمتر شود و روشهایی مثل واکسیناسیون، بهره گیري از پری بیوتیک ها (میتو)، سین بیوتیک ها (MLC)، داروهاي گیاهی، محرکهاي ایمنی، فیتوبیوتیک ها، به گزینی، اصلاح نژاد و استفاده از پادتنهاي تولیدي در زرده تخم، براي جلوگیري از شیوع بیماري و افزایش مقاومت در برابر عوامل بیماریزا جایگزین گردد.

برای اطلاعات بیشترسین بیوتیک MLC اینجا کلیک کنید.

برای خرید محصول سین بیوتیک MLC اینجا کلیک کنید.